ATEX teknik dosyası, bir ekipmanın Ex işaretlemesini taşıma hakkını kanıtlayan tüm mühendislik kanıtlarının toplandığı belgedir. Genel CE teknik dosyasının mantığını paylaşır (bkz. CE Teknik Dosyası Nedir?) ancak patlayıcı ortam koruma gerekliliklerine özgü ek bölümler içerir. Bu yazıda dosyanın içeriğini ve hazırlanış mantığını anlatıyoruz.
ATEX Teknik Dosyasının İçeriği
- Genel açıklama: Ürünün tanımı, kullanım amacı ve hedeflenen ekipman grubu/kategorisi.
- Tasarım ve üretim çizimleri: Muhafaza, contalar, terminal bağlantıları gibi kritik parçaların ölçülendirilmiş çizimleri.
- Uygulanan standartların listesi: İlgili EN/IEC 60079 serisi harmonize standartlar ve varsa bunlardan sapma gerekçeleri.
- Tutuşma kaynağı analizi: Olası tüm tutuşma kaynaklarının değerlendirildiği ve koruma tasarımının bunları nasıl kontrol ettiğinin gösterildiği rapor. Bkz. ATEX Risk Analizi Nasıl Yapılır?.
- Test raporları: Basınç dayanımı, sıcaklık ölçümü, sızdırmazlık, enerji sınırlama gibi ilgili testlerin sonuçları.
- EU-Tip İnceleme Sertifikası: Kategori 1 ve 2 ekipmanda onaylanmış kuruluş tarafından düzenlenen sertifika. Bkz. Modül B Nedir?.
- Kullanım kılavuzu: Kurulum, kullanım, bakım talimatları ve varsa sertifikada belirtilen özel kullanım koşulları ("X" işareti).
- AB Uygunluk Beyanı: Üreticinin tüm gerekliliklere uygunluğu beyan ettiği imzalı doküman.
Özel Kullanım Koşulları ("X" İşareti) Neden Önemlidir?
Bazı ATEX sertifikaları, ekipmanın güvenli kullanımı için ek koşullar öngörür; örneğin belirli bir ortam sıcaklığı aralığının aşılmaması veya belirli bir kablo tipinin kullanılması gibi. Bu koşullar mevcutsa, sertifika numarasının sonuna "X" harfi eklenir. Bu koşulların kullanım kılavuzuna eksiksiz yansıtılması, teknik dosyanın en sık gözden kaçan ama en kritik parçalarından biridir; çünkü sahada bu koşullara uyulmaması, sertifikayla belgelenen korumayı fiilen geçersiz kılabilir.
Dosyanın Güncel Tutulması
Ürün tasarımında yapılan görünüşte küçük değişiklikler (malzeme, conta, kablo girişi vb.) dahi tutuşma kaynağı analizini ve dolayısıyla sertifikanın geçerliliğini etkileyebilir. Bu nedenle her tasarım revizyonunda teknik dosyanın ve gerekiyorsa sertifikanın güncellenmesi gerekir; aksi halde ürün, etikette yazan korumayı fiilen sağlamayan ama hâlâ o etiketi taşıyan bir duruma düşebilir.
Saklama Süresi ve Erişilebilirlik
Teknik dosya, son ürünün üretiminden itibaren genel CE mevzuatındaki gibi genellikle 10 yıl boyunca erişilebilir şekilde saklanmalıdır. Denetim veya piyasa gözetimi durumunda dosyanın hızlı ve eksiksiz sunulabilmesi, üreticinin lehine önemli bir güvence unsurudur.
Sık Sorulan Sorular
ATEX teknik dosyası ile CE teknik dosyası aynı belge midir?
Genellikle aynı ürün için tek bir bütünleşik teknik dosya hazırlanır, ancak bu dosya içinde ATEX'e özgü ek bölümler mutlaka yer almalıdır.
Teknik dosyayı kim saklamak zorundadır?
Teknik dosyayı saklama yükümlülüğü üreticiye veya üreticinin AB içindeki yetkili temsilcisine aittir; dosya genellikle 10 yıl süreyle erişilebilir olmalıdır.
Teknik dosya denetimde neden istenir?
Piyasa gözetim otoriteleri veya onaylanmış kuruluşlar, ürünün beyan edilen uygunluğunu doğrulamak için teknik dosyayı inceleyebilir; eksik bir dosya ciddi yaptırımlara yol açabilir.
Sonuç
ATEX teknik dosyası, bir ekipmanın Ex işaretlemesinin arkasındaki mühendislik gerekçesini kanıtlayan, denetimlerde en çok başvurulan belgedir. Dosyanın eksiksiz, güncel ve ürünün gerçek tasarımıyla tam örtüşür şekilde hazırlanması, hem yasal uygunluk hem de gerçek saha güvenliği açısından vazgeçilmezdir.
Detaylı bilgi için ATEX danışmanlığı hizmetimizi inceleyebilirsiniz.
Ücretsiz Ön Değerlendirme Alın